Een archief bezoeken voor je stamboom

Wanneer moet je naar het archief?

Voor de eerste generaties heb je vaak geen archiefbezoek nodig. Akten van de burgerlijke stand en veel doop-, trouw- en begraafboeken zijn online te vinden via WieWasWie, Open Archieven en de websites van de archieven zelf.

Een bezoek is wel nuttig als:

• je stukken zoekt die (nog) niet gescand zijn, zoals veel notariële akten, rechterlijke archieven of archieven van kerken en verenigingen;
• de scan onleesbaar is en je het origineel wilt zien;
• je hulp wilt van een medewerker die het archief goed kent;
• je stukken zoekt die alleen in de studiezaal mogen worden ingezien.

Welk archief heb je nodig?

In Nederland is het archief verspreid over veel plekken:

Begin altijd bij het archief van de plaats waar je voorouder woonde. Welk archief dat is, vind je per provincie in ons overzicht van archieven in Nederland en Vlaanderen.

Zo bereid je je bezoek voor

1. Zoek het stuk op in de inventaris. Elk archief heeft online inventarissen: lijsten van wat er in een archief zit. Noteer het archiefnummer (welk archief) en het inventarisnummer (welk boek of welke doos).
2. Vraag de stukken vooraf aan. Bij veel archieven kan dat online, bijvoorbeeld bij het Nationaal Archief. Stukken uit een depot buiten het gebouw moeten soms dagen van tevoren besteld worden.
3. Controleer openingstijden en of je moet reserveren. Die verschillen per archief en veranderen weleens.
4. Kijk of het stuk openbaar is. Akten van de burgerlijke stand worden pas na een vaste termijn openbaar: geboorteakten na 100 jaar, huwelijksakten na 75 jaar en overlijdensakten na 50 jaar.
5. Maak een lijstje met vragen. Wat wil je precies weten, en over wie?

De regels in de studiezaal

Elk archief heeft eigen huisregels. Deze komen veel voor:

Lees de regels van het archief dat je bezoekt op hun eigen website voordat je gaat.

Ter plekke: tips

• Fotografeer elke pagina die je nodig hebt, en fotografeer ook de rug of het etiket met het inventarisnummer. Zo weet je later precies waar de foto vandaan komt.
• Lees niet alles ter plekke. Oud handschrift lezen gaat thuis rustiger. Zie oude akten lezen.
• Vraag de medewerkers om hulp. Zij kennen hun archief en weten vaak een bron waar je zelf niet aan dacht.
• Kijk ook naar wat ernaast staat. In een notarieel protocol of een kerkboek staan soms andere familieleden een paar bladzijden verder.

Kun je niet zelf gaan?

Woon je ver weg, of is het archief maar op een paar dagen open? Er zijn andere mogelijkheden:

• Scans op verzoek. Veel archieven scannen een stuk tegen betaling als je het archief- en inventarisnummer opgeeft.
• Een vraag stellen. De meeste archieven hebben een webformulier of e-mailadres voor vragen over hun collectie.
• Vrijwilligers en verenigingen. Leden van genealogische verenigingen helpen elkaar soms met een opzoeking in hun eigen streek.
• Uitbesteden. Een genealoog kan voor je naar het archief gaan. Wil je vooral een leesbaar boek over je voorouders, kijk dan bij stamboom laten maken.

Voorbeeld: wat een kerkboek oplevert

In het rooms-katholieke doopboek van Schipluiden staat op 1 maart 1741 de doop van Pieter, zoon van Leendert Verrek en Anna hofhuys. Direct daaronder staat de doop van Marijtje Olierook. Ruim twintig jaar later, in 1764, trouwden die twee. Zo’n vondst zie je pas als je de bladzijde in zijn geheel bekijkt, en niet alleen het zoekresultaat.

Geen tijd om zelf naar het archief te gaan? Wij zoeken de akten voor je op en maken er een familieboek van.

Lees ook

Veelgestelde vragen