Nederlandse achternamen: waar komt jouw naam vandaan?
Nederlandse achternamen komen meestal van een vadersnaam (Jansen), een beroep (Bakker), een herkomst (De Vries, Van Dijk) of een kenmerk (De Jong, De Bruin). Sinds 1811 moest iedereen een vaste achternaam registreren. De meest voorkomende achternaam is De Jong.
Hoe namen ontstonden, de top 10, en hoe je de herkomst van je eigen naam vindt.
Hoe zijn achternamen ontstaan?
Lang hadden veel mensen geen vaste achternaam. Ze heetten naar hun vader (Jan Pieterszoon), hun beroep, hun woonplaats of een kenmerk. In 1811 moest iedereen in Nederland een vaste achternaam laten registreren. Veel namen bestonden al; andere werden toen gekozen.
| Soort naam | Voorbeelden | Betekenis |
|---|---|---|
| Vadersnaam (patroniem) | Jansen, Pieterse, Willems | Zoon of dochter van Jan, Pieter of Willem. |
| Beroepsnaam | Bakker, Visser, Smit, Meijer | Naar het beroep: bakker, visser, smid, pachtboer of rentmeester (meier). |
| Herkomstnaam | De Vries, Van Dijk, Van den Berg | Naar een streek of plek: uit Friesland, bij een dijk, op een berg. |
| Bijnaam of eigenschap | De Jong, De Bruin, De Groot | Naar een kenmerk: de jongere, met bruin haar of een donkere huid, de grote. |
De meest voorkomende achternamen in Nederland
In 2007 waren dit de tien meest voorkomende achternamen in Nederland. Samen werden ze gedragen door meer dan 5% van de Nederlanders.
- De Jong
- Jansen
- De Vries
- Van den Berg
- Van Dijk
- Bakker
- Janssen
- Visser
- Smit
- Meijer
Tel je Jansen en Janssen bij elkaar op, dan is dat samen de grootste naam. Hoeveel mensen jouw achternaam dragen en waar ze wonen, zie je in de Nederlandse Familienamenbank (CBG Familienamen).
Waar komt mijn achternaam vandaan?
- Zoek de betekenis op
In de Nederlandse Familienamenbank (CBG Familienamen) vind je voor veel namen de betekenis, varianten en een kaart van de verspreiding.
- Let op spellingvarianten
Vroeger lag de spelling niet vast. Loozen staat in akten ook als Looze of Loosen; Verreck als Verek of Vereck.
- Zoek de oudste drager in je eigen familie
De betekenis van een naam zegt iets over de eerste drager, niet altijd over jouw familie. Volg je eigen lijn terug in de akten.
- Of laat het uitzoeken
In een familieboek volgen we de naam zo ver terug als de akten gaan, en vertellen we waar de familie woonde en wat ze deed.
Namen uit onze boeken
Een familieboek gaat over meer dan één naam: elke grootouder brengt een eigen familie mee. Dit zijn de families uit het voorbeeldboek Drie eeuwen Verreck.
Verreck
Vóór 1739 komt de naam in Schipluiden niet voor. Kleermakers in Hodenpijl; misschien uit Mechelen (○).
Over deze naam →
De Bruin
Tuinders en arbeiders in Vrijenban en Schiedam. Een eigenschapsnaam: bruin van haar of huid.
Over deze naam →
Hage
Gareel- en zadelmakers aan de Markt van Sint-Maartensdijk.
Over deze naam →
Loozen
Timmerlieden in Leiden. In de akten ook gespeld als Looze en Loosen.
Over deze naam →
Delfgauw
Waar komt de achternaam Delfgauw vandaan? Een herkomstnaam naar het dorp bij Delft, oude spellingen en een…
Over deze naam →Olierook
Waar komt de achternaam Olierook vandaan? Van Hooglederhoek bij Schiedam naar Olierook, spellingen als…
Over deze naam →Verder lezen
- De meest voorkomende achternamen van Nederland
- Herkomst van je achternaam zoeken
- Patroniemen: Jansz, Pietersdr en Willemszoon
- De naamsaanneming van 1811
- Heeft jouw familie een familiewapen?
Veelgestelde vragen
Wat is de meest voorkomende achternaam van Nederland?
De Jong. Tel je Jansen en Janssen samen, dan komt die naam vaker voor.
Waar vind ik de betekenis van mijn achternaam?
In de Nederlandse Familienamenbank (CBG Familienamen), met betekenis, varianten en verspreiding.
Sinds wanneer hebben we vaste achternamen?
Sinds 1811 moest iedereen in Nederland een vaste achternaam laten registreren.
Zegt mijn achternaam iets over mijn familie?
Over de eerste drager wel, maar niet altijd over jouw familie: namen zijn soms gekozen, veranderd of overgenomen. Alleen de akten van je eigen familie geven zekerheid.
Bronnen
- Dutch Genealogy, Popular Dutch surnames (top 10 in 2007, naar Meertens/Vernoeming.nl)
- Stadsarchief Delft: in 1811 verplichte registratie van een achternaam
- Nederlandse Familienamenbank (CBG Familienamen, Meertens Instituut)
- Drie eeuwen Verreck (spellingvarianten Loozen, Verreck)
Liever laten uitzoeken?
Wij maken van een paar namen een gedrukt familieboek, met verhalen en akten. Vanaf €34,50, betalen pas na je akkoord.
Maak een familieboek Betalen pas na je akkoord · drukken pas na jouw akkoord