Bakker: wat deed je voorouder?

Wat deed een bakker?

De bakker kneedde het deeg, stookte de oven en bakte brood, vaak vroeg in de ochtend. Daarna verkocht hij het in de winkel of bracht het rond. Er waren ook bakkers die niet zelf bakten maar alleen verkochten. Dat heette een koude bakker.

De bakker kocht zijn meel bij de molenaar. Sommige molenaars waren zelf ook bakker.

Hoe staat het in de akten?

De achternaam Bakker staat op de vijfde plaats van meest voorkomende achternamen in Nederland. Het is een beroepsnaam, maar dat zegt niet dat al die families bakkers waren.

Waar en wanneer?

Bakkers waren er in elke stad en in de meeste dorpen. Brood was het basisvoedsel van gewone mensen. Daarom bemoeide de overheid zich ermee. Tot 1856 betaalden mensen belasting op het malen van graan, het gemaal. Die belasting maakte brood duurder en werd in 1856 afgeschaft.

Jan Luyken begint zijn prentenboek Het Menselyk Bedryf (1694) met de bakker.

Het bakkersgilde

In de steden waren veel ambachtslieden lid van een gilde. Een gilde regelde wie het vak mocht uitoefenen, hoe lang je leerling en knecht was en wanneer je meester werd. Op het platteland waren gilden veel minder gewoon.

De gilden verdwenen in stappen. Ze werden in 1795 officieel afgeschaft, kwamen terug en werden opnieuw opgeheven. In oktober 1818 kwam er definitief een einde aan het gildewezen in Nederland.

Zo vind je meer over je bakker

1. Begin bij de akten na 1811. In geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten staat het beroep van ouders, bruidegom, getuigen en aangevers. Lees hoe in de burgerlijke stand.
2. Kijk in het bevolkingsregister. Vanaf 1850 hielden gemeenten bij wie waar woonde, met beroep. Meer in het bevolkingsregister.
3. Zoek in de patentregisters. Van het begin van de negentiende eeuw tot 1893 moesten veel zelfstandigen een patent hebben: een vergunning waarvoor ze belasting betaalden. In de registers staan naam, adres en beroep.
4. Kijk bij de notaris. Wie naar de notaris ging, moest zijn beroep opgeven. Denk aan de koop van een werkplaats of een boedelinventaris met gereedschap. Zie notariële archieven.
5. Zoek in oude kranten. Op Delpher staan advertenties van bakkerijen die werden verkocht of overgenomen.

Meer oude beroepen

Lees ook

Veelgestelde vragen